Kuş Gribi Ve İnsana Tesir Eden Salgına Karşı Hazırlık Ve Mücadele Projesi

Kuş Gribi ve İnsana Tesir Eden Salgına Hazırlık ve Mücadale Projesi Dünya Bankası, ABD ve Özel Sektör Katkılı bir proje olup toplam bütçesi  33.688.062 ABD dolarıdır. Proje bütçesinin; 17.904.467 ABD doları hayvan sağlığına,   13.250.000 ABD doları insan sağlığına, 2.533.595 ABD doları ise halkın bilgilendirilmesi ve koordinasyonuna ayrılmıştır.

Proje 2006-2010 yılları arasında yürütülecektir.

Proje 17 Mayıs 2006 tarihinde Türk Hükümetince imzalanmış olup, projenin kredi anlaşması 08.08.2006 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. 

Projenin hedefi kanatlı sektöründe , Kuş Gribi ve diğer zoonotik hastalıklar kanalıyla ortaya çıkan insanlara yönelik tehtidin asgariye indirilmesi ve Kuş Gribi ve diğer aciliyet teşkil eden salgınlara karşı kontrol ve cevap mekanizmalarının geliştirilmesidir. Bu çerçevede üç alan teşvik edilmektedir:

·                     Önleme,

·                     Hazır olma ve planlama,

·                     Tepki verebilme ve kontrol altına alma

Hedeflere ulaşılması sayesinde hastalığın ve üretkenlik kaybının yarattığı yük azaltılacak, Kuş Gribinin bölgesel yayılımı kısıtlanacak, ekonomik perspektifler global,ulusal ve bölgesel düzeyde yükseltilecektir. 

 PROJE BİLEŞKELERİ

1.             Hayvan Sağlığı ve Hastalığın Önlenmesi ve Kontrol

1A. Ulusal Politika ve Çevresel Koşullar

Proje faaliyetleri Hastalığın kontrolü, önleme ve yok etme önlemleri konusunda ulusal bir politika çerçevesi ve strateji hazırlanması, ve yasal altyapının da geliştirilmesini kapsamaktadır.

Program hastalığın kontrol edilmesi, önlenmesi ve ortadan kaldırılması ile ilgili uygulamaların Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü (OIE) standartlarına uygun olarak yapılmasını hedeflemektedir. Program ayrıca Ulusal Kuş Gribi konusunda Tarım ve Sağlık Bakanlıkları arasında ortak bir anlayış geliştirilmesini öngörmekte ve bu çerçevede her iki kurum tarafından hazırlanan Eylem Planlarının birleştirilmesini de içermektedir.

Tarım Bakanlığı Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğü ve Sağlık Bakanlığı Eylem Planlarını hazırlamıştır. Eylem Planı öncelikli faaliyetleri,  Ulusal, bölgesel ve yöresel kriz merkezlerini, mali ihtiyaçları, yasal çerçeveyi, hastalığın önlenmesini kapsamaktadır. KKGM tarafından hazırlanan doküman AB Teknik Yardım Ekibi tarafından geliştirilmiştir. Mihrak Yönetimi eğitimlerinde ulusal Strateji ve Eylem Planına da yer verilecektir.

AB ile yürütülen müzakerelerde Kuş Gribi 12. Fasıl ( Gıda Güvenliği, Veteriner ve Bitki Sağlığı) içinde değerlendirilmektedir. Türkiye halen Veterinerlik Hizmetleri üzerine genel bir yasa çerçevesi üzerinde çalışmaktadır. Bu konuda bir taslak çalışma hazırlanarak ilgili taraflara görüş belirtmeleri için gönderilmiştir. AB 2005/94 no’lu Direktifi Türkçeye çevrilmiştir.

Araştırma Enstitüleri KKGM üzerinden WAHIS iletişim sistemine bilgi gönderebilmektedir.

1.B.  Hastalık Gözetiminin ve Diagnostiğin Güçlendirilmesi

Atılmakta olan temel adımlar şöyledir:

Kuş Gribi Survey El Kitabının Hazırlanması,

Laboratuarların hizmet seviyesinin yükseltilmesi ve uluslar arası standartlara getirilmesi,

Laboratuarların gelen örnekleri analiz edebilme kapasitesinin yükseltilmesi,

Gerekli malzemelerin alınması,

Gerekli danışmanlık hizmetlerinin sağlanması.

1.C Epidemiolojik Çalışmalar ve Takip Programlarının Yapılması,

Programın çok önemli bir amacı hastalık kontrol uygulamalarına bilgi sağlamak amacıyla epidemiyolojik çalışmalar ve gözetim programlarının desteklenmesidir. Söz konusu destek yeni bilgi ve buluşlar ortaya çıktıkça bu bilgilere göre uyum ve gelişme sağlanmasını mümkün kılacak dinamik bir sistem öngörülmektedir.Bu çerçevede KKGM tarafından AB Teknik Yardım Ekibi’nin desteği ile AB Komisyonu DG SANCO ve OIE Kara Hayvanları Sağlığı Kodu ile uyumlu bir Kuş Gribi Survey El Kitabı hazırlanmıştır.

Kuş Gribi Survey El Kitabı yabani kuş hareketlerinin ve köy tavukçuluğunun takip edilmesi konusunda da gerekli prosedürleri açıklamaktadır. Kuş Gribi mihraklarını ve yabani kuş gözetimini içerecek şekilde Kuş Gribi araştırmalarının yürütülmesi AB ülkelerinde zorunludur. Bu çerçevede KKGM,Çevre Bakanlığı ve proje ekibi arasında bir görüşme gerçekleştirilmiştir. Çevre Bakanlığı ve ilgili STK’ lar ile bir çalışma grubu oluşturulması için anlaşma yapılmıştır ve yaban hayatının izlenmesi konusunda izlemeyi mümkün kılacak bir eylem planı oluşturulmuştur. Anlaşma çerçevesinde Sağlık Bakanlığı izleme için uygun sulak alanların ve temel uçuş yollarının, kanatlıların yetiştirildiği bölgelere yakın su kuşu alanlarının tespit edilmesinden, gözetim  için eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesinden, yabani kuş gözetimi konusunda eğitimcilerin eğitimi programlarına katılabilecek  Çevre Bakanlığı çalışanlarının seçilmesinden, avlanmış kuşlardan örnek toplamak amacıyla avcılarla işbirliği gerçekleştirmekten   sorumludur.

Çevre Bakanlığı iki sulak alandan yakalanan su kuşları örnekleri  üzerinde virolojik test yapabilmek için KKGM’den talepte bulunmuştur. Sağlık Bakanlığı bu faaliyeti ihale aşamasında bulunan yeni bir proje içinde gerçekleştirmeyi planlamaktadır. Gözetimin Sağlık Bakanlığı personeli ya da anlaşmalı danışmanlar tarafından yürütülmesi yönünde alınacak karar Kuş Gribi proje eğitimini ve gelecekteki işbirliğini belirleyecektir.

AB Teknik Yardım Ekibi insan sağlığına karşı tehditlerin analiz edilmesinde kamu sağlığı görevlilerinin epidemiyolojik verileri kullanmasının önemine işaret etmektedir. Ekip epidemiyoloji eğitimlerinde Araştırma Enstitülerinden, Sağlık Bakanlığı’na bağlı Zoonotik Hastalık Servislerinden çalışanların eğitimlere katılmasını önermektedir. Epidemiyolojik eğitimlerin 2008 yılı içinde gerçekleştirilmesi planlanmaktadır.

Gözetim sisteminin bir başka önemli bileşeni yabani kuş hareketleridir. Bu çerçevede Çevre Bakanlığı ile KKGM arasında bir çalışma grubu oluşturulmuştur.

Bu çalışma grubu faaliyetleri çerçevesinde Çevre Bakanlığı 1985-2006 dönemini kapsayanmetereoloji verilerini sağlamıştır. Söz konusu dönem mihrakların çıktığı iki yılı da kapsamaktadır. Bu verilerin yardımı ile mihraklar ile iklim değişiklikleri arasında bir ilişki aranmaktadır. Bu bulgular iklim raporları ile H5N1 için risk analizini ve erken uyarı sisteminin uygulanışını kolaylaştırmayı sağlayacaktır. Çevre Bakanlığı’ndan son dönemleri içeren ve gerçekçi iklim verileri göndermesi istenmiştir.

AB Teknik Yardım Ekibi ile Çevre Bakanlığı arasında epidemiyoloji, yabani kuş gözetimi ve izlenmesi konularında eğitimler düzenlenmesi üzerinde bir toplantı gerçekleştirilmiştir. Kısa dönem bir ornitolog görevlendirilmiştir.Kısa vadede yabani kuşlarla ilgili veri kaydetme sistemleriyabani kuşlarla ilgili gerekli tüm verileri toplayacak ve analiz edebilecek şekilde adapte edilecektir. Avcılar kanalıyla örnekler toplanacak ve gözetim sistemi içinde kullanılacaktır. Planlanan faaliyetler yabani kuşların izlenmesini mümkün kılacak bölgelerin seçilmesini, su kuşularının yakalanması ile ilgili eğitimler için uygun yerlerin belirlenmesini kapsamaktadır.

1.D Hayvan Hareketlerinin İzlenmesi

TURKVET ağ sistemi doğumdan ölüme hayvanların , sürülerin ve hayvan işletmelerinin hareketlerinin izlenmesini hedeflemektedir. Bu ağ ile istatistiki veri üretimi için bir taban oluşturulması, hayvanlar arasında dolaşan salgın hasalıkların hemen müdaheleye olanak tanıyacak şekilde tespit edilebilmesi amaçlanmaktadır. Tasarı çalışması AB tarafından talep edilen ihtiyaçları, OIE WAHIS sistemine entegrasyon için gerekli çalışmaları kapsamaktadır.

TURKVET’in kapasitesi yükseltilmiş ve bu kapasite artışı sistemin fonksyonelliğini arttırmış, sürülerin, kuş hareketlerinin, hastalık raporlarının, kanatlılar üzerine araştırmaların kayıt edilmesini kolaylaştırmıştır.Örnek araştırmalar yapılmış, kapasite artırımı ile ilgli konular üzerinde AB Teknik Yardım Ekibi ve Bilişim Çalışma Grubu arasında anlaşma sağlanmıştır. Software tasarımları ve geliştirmesi başlatılmıştır.AB Teknik Yardım Ekibi ile yapılan toplantılarda sistemin hem işletme hem de sürü bazında hareketleri izleyebilmesi kararlaştırılmıştır. Sistem sadece Kuş Gribi değil aynı zamanda evcil kuşlar üzerine de bilgi sağlayacaktır. Sisteme Kuş Gribi için bir bağlantı eklenecektir.

Kapasite yükseltmesi yeni olanaklar sağlamaktadır:

·                     TUİK için kanatlı sektörü istatistikleri sağlanacaktır.

·                     Belirli laboratuarlardan, belirli örnekler ile ilgili örnekleme programlarının detaylarına geliştirilmiş SMS yoluyla erişim sağlanabilecektir.

AB Teknik Yardım Ekibi ile KKGM arasında sistemin faydalanıcılarına yeni modüller konusunda eğitim verilmesi üzerinde görüşülmüştür. Interaktif bir eğitim paketi hazırlanması üzerinde görüşülmektedir. Bu paket kanatlı çiftliklerinden, veterinerlik servislerinden ilgili herkese açık olacaktır.

Diğer Bakanlıkların mihraklarla ilgili bilgiler için TURKVET’e bakabilmesi amacıyla bir kullanıcı profili hazırlanmaktadır. Sağlık ve Çevre Bakanlıkları için gösterimler planlanmıştır.

1.E Veterinerlik Hizmetleri ve Koordinasyon

AB Teknik Yardım Ekibi Amerikan Kalkınma Ajansı ile birlikte epidemiyolojik eğitimler planlamıştır. Eğitimler hem genel konuları hem de ülkeye özel konuları kapsamaktadır. Ülkeye özel bilgiler TURKVET sisteminin kullanımını ve Türkçe mihrak soruşturma belgelerini de kapsamaktadır.

Yabani Kuşların yakalanması konusunda bir sonraki eğitimler planlanmaktadır.Gerekli malzemenin özellikleri ve maliyetleri KKGM’ye verilmiştir. KKGM 1 adet kendisi için bir adet te Çevre Bakanlığı için olmak üzere iki set malzeme için ihale yapmıştır.

1.F Hastalık Gözetimi ve Laboratuarlar

Hastalık Gözetimi ve Diagnostik Kapasite konusunda bir başka önemli alan ise laboratuarların güvenlik derecelerinin  yükseltilmesidir. İlk aşamada iki laboratuarda derece yükseltme gerekli görülmüştür. Ancak ada bölgelerin ihtiyacı göz önünde bulundurulduğunda iki laboratuardaki derece yükseltişinin yeterli olmayacağına karar verilmiş ve üç laboratuarın güvenlik seviyesinin yükseltilmesine karar verilmiştir. Bu çerçevede Etlik, Bornova ve Pendik’teki üç referans laboratuarının standardı BSL3 seviyesine yükseltilecektir. BSL3 standartları malzemenin etkin kullanımı ve kontroluna ve malzemelerin ömrünün yükseltilmesine olanak sağlayacaktır. Aynı zamanda BSL3 standartları güvenli bir ortamda kanatlılar üzerinde deney yapılabilmesine imkan sağlayacaktır. Bu üç laboratuarda derece yükseltme çalışmaları devam etmektedir. Derece yükseltme ile ilgili analizler ve tasarımlar AB Teknik Yardım Ekibi tarafından gerçekleştirilmiş ve KKGM’ye verilmiştir. Etlik ve Pendik’teki laboratuarlar standartların yükseltilmesi için uygun bulunmuştur. Bornova laboratuarının binası depremden ötürü ağır bir hasar görmüştür.

Samsun, Elazığ, Erzurum, Adana ve Konya’daki laboratuarlar BSL2 standartlarına yükseltilecektir.

Araştırma Enstitülerinden katılımcılar için AB Teknik Yardım Projesi Ekibi tarafından Amerikan Kalkınma Ajansı ile işbirliği içinde eğitimler düzenlenmiştir.
 

Mihrak yönetimi çerçevesinde eğitimcilerin eğitimi programı hastalığın önlenmesi, laboratuar diagnostiği, riske dayalı gözetim, aşı kalite kontrolü,aşıların teslimi ve izleme, laboratuarlarda biogüvenlik konularını kapsamıştır. İkinci simulasyon egzersizi Eylül 2008 döneminde yapılmıştır.

2006 yılında birçok mihrakın ortaya çıkması teşhis kapasitesi ve erişim konusunda soruları gündeme getirmiştir. İzleme ve Değerlendirme Uzmanı tarafından yürütülen izleme çalışmaları sonucunda bu konuda önemli ilerleme kaydedildiği tespit edilmiştir.

2006 öncesinde teşhis,  konvansyonel yöntemlerle ve sadece yumurta izolasyonu ile gerçekleştirilebilmiştir. RT_PCR’ların alımı ile teşhisin bilgisayar ortamında ortalama 2-4 saat arasında gerçekleştirilebilmesi mümkün kılınmıştır. RT_PCR gereçleri bilgisayar üzerinden izleme yapılmasına da olanak tanımaktadır. Bu kolaylıklar gelen örneklerin % 75’ine erişim sağlanmasına ve teşhis edilmesine olanak tanımıştır. H7 ise henüz konvansyonel yöntemlerle teşhis edilebilmektedir.

1.G İtlaf

İtlaf edilen hayvanların ve potansiyel olarak enfeksiyon taşıyan materyallerin biyolojik açıdan güvenli ve çevresel açıdan kabul edilebilir bir şekilde imha edilmesi projenin temel amaçlarından biridir.

Tarım Bakanlığı tarafından birçok yakma fırını üzerinde incele yapılmış ve Türkiye’nin koşulları için uygun bir model konusunda henüz bir mutabakata varılamaşıtır. Seyyar yakma fırınların uzak köyler, kötü dağ yolları gibi birçok değişik coğrafi koşulda nakliye imkanı sağlayabilmesi gerekmektedir. Yakma fırınlarının çıkabilecek mihraklar için yeterli kapasiteye sahip olabilmeleri de bir başka önemli konudur. İnceleme sonucu bulunan yakma fırınları ya farklı yol ve coğrafi koşullar için fazla büyüktür . 32-35kg/saat kapasiteye sahip küçük yakma fırınları ise mihrak yönetiminde yetersiz kalmaktadır. Tarım Bakanlığı tedarikçiler nezdinde incelemelerine devam etmektedir ve bu esnada karkasların gömme yöntemi ile ortadan kaldırılması Çevre Yönetim Planı açısından uygun görülmektedir. 2007 yılında Tarım Bakanlığı’nın resmi talebi üzerine veterinerlik servislerinin değerlendirilmesi için OIE tarafından bir PVS raporu hazırlanmıştır.

1.H Mihrakların Kontrol Altına Alınması

Veterinerlik hizmetlerine yönelik eğitimcilerin eğitimi seminerleri mihrak yönetimini de kapsamaktadır. Acil Eylem Planları mihrak dönemleri sırasında kapasitelerde ortaya çıkan değişimleri de yansıtmaktadır. Bu çerçevede tecrübeye dayalı kapasitelerin egzersizler vasıtasıyla sürekli geliştirilmesi gerekmektedir. Eğitim paketlerinde öngörülen simülasyon egzersizleri bu amaca ulaşılmasını hedeflemektedir. İkinci simülasyon egzersizi Eylül 2008 döneminde Bolu’da gerçekleştirilmiştir.

2.            İnsan Sağlığı

Projenin bu bileşeni Sağlık Bakanlığı tarafından yürütülmektedir.

Projenin insan sağlığı bileşeni hem kısa hemde uzun dönem aktivitelerin bir arada ve bir denge içerisinde yürütülmesini hedeflemektedir. Kısa dönem aktiviteleri kriz yönetimini işaret ederken, uzun dönemde sistematik olarak kamu sağlığı alanında yapılan çalışmalarda odaklanmalar öngörülmektedir

2.A. İnsan Sağlığı Program Planlamasının Geliştirilmesi

-Kurumlararası koordinasyon ve çoklu koordinasyonun sağlanması kapsamında Entegre Kuş Gribi ve İnsan Pandemik Acil Planının hazırlanması

-Ulusal Zoonotik Hastalık Komitesinin Operasyonel Hale Getirilmesi

-Ulusal Stratejik Planın Dünya Sağlık Örgütü gereksinimlerine uygun olarak hazırlanması

Bu kapsamda Personel koruyucu ekipman alımı yapılmıştır. İhale 27.08.2007 tarihinde yapılmış olup  malların teslimi tamamlanarak ödemesi Mart.2008’de yapılmıştır.

100000 adet poster ve 100000 adet broşür basımı işi Mart 2008 de yaptırılmıştır.

81 İl Sağlık Müdürlüğü ve Bakanlık Merkez Teşkilatına Sabit ve mobil Uydu Telefon alınması için  teknik şartnamesi hazırlanmış olup, ihale dökümanı hazırlanmaktadır.Yaklaşık Maliyet Tespiti yapılması çalışmaları devam etmektedir.

Saha çalışmalarında ve salgın kontrolünde görevli ekip tarafından kullanılması planlanan Dizüstü Bilgisayar alımı için teknik şartnamede ilgili düzenlemeler yapılmaktadır. Mayıs 2008 de faaliyetin tamamlanması beklenmektedir.

Saha çalışmalarında ve salgın kontrolünde görevli personel için düzenlenen EIS eğitimi için hazırlanan TOR İlgili birim tarafından revize edilmektedir.  Eğitimin 2008 de yapılacak safhasının Ağustos 2008-Aralık 2008 döneminde yapılması planlanmaktadır.

İl Pandemi Hazırlık çalıştaylarından Nisan 2008 de yapılacak olanı için  TOR No-Objection için Dünya Bankasına gönderilmiş olup, Çalıştayın 14-18 Nisan tarihlerinde yapılması planlanmaktadır

Sabim Binası inşaat işleri ve tadilatı ihalesi için hazırlıklar devam etmektedir. İhale dökümanı Dünya Bankasına Gönderilmiş, Dünya Bankasınca önerilen değişiklikler doğrultusunda revizyon yapılmaktadır. Ayrıca  yaklaşık maliyetlerin bütçedeki rakamdan yüksek olması nedeniyle Bilgisayar alım kalemindeki bütçeden aktarılma yapılması konusunda Maliye Bakanlığının onayının alınması gerekli çalışmalar yapılmaktadır.

Sabim Binası için teknik ekipmanın bir bölümünün alımı işi ihalesi yapılarak sunucu bilgisayar ve çevre birimleri alımı işi yapılmış, Aralık 2007 de ödemesi tamamlanmıştır.

Sabim yazılımının güncellenmesi  için Sabim Alo 184 yazılım güncellemesi ihalesi yapılmıştır

2.B Ulusal Sağlık Gözetimi Sisteminin Güçlendirilmesi

2.C Sağlık Bakımı Yönünden Cevap Verebilme Kapasitesinin Yükseltilmesi

Mihrak durumlarında gerekli görülen sağlık bakım kapasitesi iki konuyu kapsamaktadır:

Aşı alımı,

İlaç depolama imkanlarıi,

Dünya Bankası ve Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Birimi ile yapılan görüşmelerde şu strateji benimsenmiştir:

2.            Mevsimlik grip aşısı. Bu uygulama 65 yaşın üstündekiler için ücretsiz olarak sağlanmaktadır.

3.            Aşı gibi virüslerin kullanımından sağlanacak yararlar ve yerli aşı üretimini mümkün kılacak teknoloji transferi,

Aşı ve ilaç deposu inşası için danışmanlık hizmeti alımı için ilan metni gönderilmiş,Dünya Bankasından uygun görüş alınmış, Danışman alımı için İlana çıkılmış, kısa liste oluşturulmuş, oluşturulan kısa liste için Dünya Bankasından No-Objection alınmış, İhale dökümanı tamamlanmış ve Dünya Bankası olur’u alınmıştır.

Aşı alımı konusunda görüşmeler devam etmektedir. Virüsler Sağlık Bakanlığı izni olmadan ticari bir şekilde kullanılmamak koşuluyla Dünya Sağlık Örgütüne  gönderilmektedir.

3.           Farkındalık ve Koordinasyon Desteği

Bu bileşenin  içindeki faaliyetler tam entegre bir iletişim stratejisinin tasarımlanması, uygulanması ve değerlendirilmesini kapsamaktadır. Bu faaliyetlerin ulusal, bölgesel ve yöresel seviyede öncelikli kesimlerin ihtiyaçlarını karşılaması öngörülmektedir. Bu stratejinin içerdiği temel konular şöyledir: 

·                     Risk altındaki kesimlerin bilgi seviyesinin yükseltilmesi ve bu kesimlerde davranış değişikliğinin teşvik edilmesi,

·                     Virüsün yayılmasının engellenmesi,

·                     Hastalığın önlenmesi,

·                     Zamanında raporlamanın yaygınlaştırılması,

·                     Mihrak kontrolü ile ilgili faaliyetlerin desteklenmesi,

·                     Pandemik öncesi ve pandemi dönemleri için kırılgan grupların hazırlık planları ve mücadele yöntemleri üzerinde eğitilmesi,

İtlafların ve ölü kanatlıların ortadan kaldırılmasının güvenli bir şekilde gerçekleştirilmesi için Çevresel Yönetim Planını stratejiye entegre edilmiştir.

Bu çerçevede bir Stratejik İletişim Grubu kurulmuştur. Tarım Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı ve UNICEF işbirliğiyle eğitim malzemeleri hazırlanmıştır. Daha önce yürütülen araştırmaların ışığında bir Stratejik İletişim Planı hazırlanmıştır.

Strateji köy tavukçuluğunda biyogüvenliğin geliştirilmesi, kurumlar arası işbirliğinin geliştirilmesi, kamu müdahelelerinin markalaştırılması ve bir yandan farkındalık ve risk algılama faaliyetlerinin yürütülmesi üzerine odaklanmıştır.

Strateji eğitime önemli bir yer ayırmıştır. Eğitimler kanatlı yetiştirilmesi sırasında izlenecek biyogüvenlik önlemlerini, hayvanların seçimini, korunmayı, beslemeyi, aşılamayı, hayvanlarda ve insanlarda görülen semptomları içermektedir.

Çalışma Grubunun bir üyesi olan UNICEF bir farkındalık eğitim modülü hazırlamıştır. Bu programda kırsal kesimden kadınlar ve çocuklar hedef grup olarak seçilmiştir. Bu eğitim bölgesel seviyede eğiticilerin eğitilmesini kapsamaktadır.

Araştırmaya  dayalı iletişim stratejileri geliştirilmiş, bir Eylem Planı hazırlanmış ve iletişim malzemelerinin hazırlanmasıma geçilmiştir. Eylem Planı, Tarım Bakanlığı’nın, Sağlık Bakanlığının faaliyetlerini ve eğitim faaliyetlerini kapsamaktadır. Bu Eylem Planında üyelerin sorumlulukları belirlenmiştir. Köy Tavukçuluğunun Yeniden Yapılandırılması  bölümünde kamusal farkındalık adı altında iletişim materyalleri üretimi için ihale yapılmıştır. İletişim materyalleri şöyledir:

·                     Proje için bir  web sitesi,

·                     9 televizyon  spotu ve 9 radyo spotu,

·                     6 poster,

·                     6 broşür,

·                     Bir belgesel film,

·                     Bir çizgi film karakterinin yaratılması ,

·                     Proje için  logo hazırlanması kapsamında 

İletişim materyalleri  hazırlanmıştır.

İletişim stratejileri ve ürünleri ayrıca bu alanda yer alan Bakanlıların yatırımlarını ve epideminin kontrol altına alınabilmesi, sosyal güvenin yaratılabilmesi için grup kaynaklarının hareketlendirilmesini amaçlamıştır. İletişim Stratejisi ürünlerin tasarımında pandemi öncesi, pandemi dönemi ve pandemi sonrası dönemi hesaba katmıştır. Dolayısıyla ürünlerin hazırlanmasında mihraklar ve mihrak bölgeleri de öngörülmüştür. Mihrak bölgeleri için spot filmler, broşürler, gazete girişleri,gazeteciler için rehber hazırlanmıştır. 

Çevre Yönetim Planı'nı okumak ve bilgisayarınıza indirmek için tıklayınız...

Kuş Gribi Hastalığına Hazırlıklı Olma Ve Müdahale Etme Projesi  (AB Katkılı Proje)

www.aiproject.org

Proje 2006-2008 yılları arasında yürütülmüştür.

Genel hedef
Projenin genel hedefi, Türkiye'de evcil kümes hayvanları ve diğer hayvanlardaki Yüksek-düzeyde Patojen Kuş Gribi (HPAI) enfeksiyonunun insanlar üzerindeki tehdidini asgariye indirmek, hastalığın tahribatını ve verim kaybını azaltmak, grip pandemi hazırlıklılığını ve insanlar üzerindeki gerek bu gerekse diğer enfeksiyonel hastalık tehditlerine karşı müdahale şartlarını iyileştirmek olmustur.

Projenin amacı
Projenin amacı, AI'ya karşı hazırlıklı olmanın ve kontrolün sağlanması için ve de Veteriner Teşkilatının etkin ve verimli bir AI hastalık kontrolü ve yok edilmesi faaliyetlerine ilişkin yeteneklerinin geliştirilmesi için, politika ve strateji geliştirmelerinde Tarım ve Koyişleri Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığına  yardımcı olmaktır.

Sonuçlar
1. Ulusal strateji geliştirildi ve mevzuat çerçevesi iyileştirildi;
2. Epidemiyoloji araştırmaları ve gözlemleme programları iyileştirildi ve hastalık bilgi sistemleri güncelleştirildi;
3. Veteriner teşkilatı güçlendirildi ve kurumlar arası eşgüdüm geliştirildi;
4. İyi kümes hayvanı bakım uygulamaları ve biyo-güvenlik tedbirlerine ilişkin olarak halkın bilgi düzeyi arttırıldı.

ÇalIşma Paketİ

Projenin 1'den 4'e kadar olan sonuçlarını sağlamak üzere proje çalışmaları sırasıyla dört Çalışma Paketine ayrılmıştır:

Strateji ve Mevzuat
• AI stratejisinin geliştirilmesi
• Mevzuat çerçevesinin iyileştirilmesi

Araştırmalar/gözlemleme ve Bilgi Sistemleri
• Epidemiyoloji araştırmaları ve gözlemleme programlarının değerlendirilmesi
• Bilgi açıklarını kapatmak için, hedefli araştırmaların önerilmesi
• Yaban hayatı gözlemlenmesinde MARA ve MoEF ile işbirliği yapılması
• Veteriner bilgi sisteminin güncelleştirilmesi

Veteriner Teşkilatı ve Eşgüdümün Güçlendirilmesi
• İdari kapasitenin güçlendirilmesi
• Gözlemleme kapasitelerinin arttırılması
• Laboratuvar teşhis yeteneklerinin iyileştirilmesi
• Hazırlıklı olma ve müdahale yeteneklerinin güçlendirilmesi
• Uluslararası AI bilgi ağları ile bağlantılar geliştirilmesi

Bilgilendirme ve Kontrol Tedbirleri
• Halkın AI bilgi düzeyinin geliştirilmesi
• Köy tavukçuluğundaki biyo-güvenliğin iyileştirilmesi için yollar önerilmesi
• Tavukçuluk sanayisinin problemlerine eğilinmesi

Amerika Birleşik Devletleri Uluslararası Kalkınma Ajansı (USAID) pilot projeler

TF-057375 no’lu Kuş Gribi Mücadele ve Hazırlık Projesi (AIHP) kapsamında, Dünya Bankası aracılığı ile kullanılmak üzere, Amerika Birleşik Devletleri Uluslar arası Kalkınma Ajansı (USAID) ile  Hazine Müsteşarlığı arasında 1 Mart 2007 tarihinde Hibe anlaşması imzalanmıştır. Hibe   kapsamında ülkemizde kümes  hayvancılığı sektöründe bio-güvenlik önlemlerinin geliştirilmesi ve köy tipi tavukçulukta yapısal değişimin gerçekleştirilmesi amaçlanmıştır.

Bu kapsamda geliştirilen  5 Pilot Proje başarıyla hayata geçirilmiş, Hibe uygulaması 31 Mayıs 2008 tarihinde son bulmuştur. 

Pilot 1. Kırsal Kesimdeki Pazarlar için Mobil Bilgi Büfeleri

Mobil Bilgi Büfeleri ile amaçlanan bilgi kaynağını bilgi alışverişinin düzenli olarak yapıldığı yerel pazarlara götürerek  risk alanlarında yaşayan kırsal kesim nüfusunun Kuş Gribi konusunda bilinç, bilgi düzeyini arttırmaktır. Proje ayrıca uzmanlar ve köylüler arasında yüz yüze diyaloğu arttırmayı, şehirlere yakın köylerde bilgi akışını sürekli kılmayı ve daha düşük bir maliyetle daha geniş kitlelere açılım sağlamayı amaçlamaktadır.

Proje çerçevesinde 10 araç alımı hayata geçirilmiştir. Araçlar bilgi verici kiosk konseptine uygun olarak giydirilmiş ve ileri teknoloji gösteri ekipmanları ile donatılmıştır. Alınan 10 aracın 8  adeti Araştırma Enstitülerine gönderilmiş, 2 araç ise Genel Merkez’de konuşlandırılmıştır.

Kiosklarda bulunan eğitim materyelleri kamuoyu bilincinin arttırılması için kullanılacak iletişim konusundaki en önemli enstrümanlardan biridir. Kiosklarda kullanılmak üzere eğitici ve bilgi verici İletişim Materyalleri özel olarak geliştirilmiştir.

Kiosklarda görev yapmak üzere Sağlık Bakanlığı ve Tarım Bakanlığından görevliler atanmıştır Kiosklar bir plan çerçevesinde belirlenmiş  bölgeleri ziyaret ederek halkın Kuş Gribi ile ilgili yönelteceği sorular cevaplandırılacak, kiosklardan video gösterimi yapılacak ve eğitim materyalleri dağıtılacaktır.

Planlanan ziyaretler okullar da, sağlık merkezlerinde, düğün salonlarında ve bunun gibi kadınların da erişimlerinin olduğu yerlerde duyurulacaktır. Bölgelerin belirlenmesi Veterıner Kontrol Araştırma Enstitülerinin sorumluluğundadır.

"Mobil Bilgi Büfeleri" detayli bilgi için tıklayınız..

Pilot 2: Çıkma Tavuk Nakliyesinin Etkin İzlenmesi

2006 yılında ülkemizde görülen mihrakları takiben pazarlarda çıkma tavuk satışları yasaklanmıştır. Bu proje; kanatlı hareketlerine getirilen kısıtlamanın uygulanışını daha etkin bir şekilde takip etmeyi, kanatlı hareketlerinin takibine ayrılan zamanı kısaltmayı, kanatlı hareketleri üzerindeki verilerin sağlamlaştırılmasını, İl ve İlçe  Müdürlüklerinde kanatlı nakliyesinin takibinden ötürü ortaya çıkan iş yükünün azaltılmasını, veri elde edilmesinde etkinliğin yakalanması amacıyla hayata geçirilmiştir.

Proje çerçevesinde İl Müdürlükleri sınırları içindeki çıkış ve varış noktaları, kesimhanelere varış takip edilmiş, yumurta üreticilerinden gerçekleşen çıkma tavuk çıkışlarının izin ve sevk raporları ile kaydedilmesi zorunlu tutulmuştur. Çıkış noktalarındaki İl ve İlçe  Tarım Müdürlükleri çıkış verilerini, yumurta üreticilerinin ismini, izin tarihini, varış bölgesine tahmini varış zamanını, varış bölgesini, nakliyeyi gerçekleştiren kamyonun plakasını ve bu tür diğer bilgileri internet sitesinde yayınlanmaktadır. Bu süreçte ilgili kesimhane de verileri takip etmek ve varış esnasında kendi verisini girmek zorundadır. Varış noktalarındaki İl ve İlçe Müdürlükleri yumurta üreticilerinden çıkış ve kesimhanelerdeki varış verilerini karşılaştırılacaktır. Yumurta üreticilerinden çıkış yapan tüm çıkma tavuklar kesimhaneye gitmek zorundadır. Projeye yüksek sayıda yumurta üreticisi bulunan bölgeler dahil edilmiştir.Verilerin takibi TURKVET üzerinden gerçekleştirilmiştir.

İlgili Rapor için tıklayınız

Pilot 3: Köy Tavukçuluğunda Risk Azaltma

Bu pilot proje ile köy tavukçuluğunun yeniden yapılandırılmasını amaçlanmıştır. Uygulamaların yer alacağı seçilmiş pilot bölgelere bağlı köyler İl Müdürlükleri tarafından belirlenmiştir. Uygulama ile ilgili ekipman ve materyaller kanatlıların özellikle salgın dönelerinde kapalı tutularak korunabilmesi için köylülere dağıtılmıştır. Söz konusu malzemelerle üstü kapalı ya da yarı kapalı kümesler inşa edilmiştir. Proje kapsamında ayrıca Kuş Gribi ve kümeslerin kullanımı ile ilgili eğitimler düzenlenmiştir.  Pilot uygulama 4 ilde gerçekleştirilmiştir:

• Konya,

• Balıkesir,

• Batman,

• Kars

Tarım İl Müdürlükleri gerekli ihale sürecini tamamlamıştır ve kümeslerin yapımı tamamlanmıştır.

İlgili Rapor için tıklayınız...

Pilot 4: Küçük ve Orta Ölçekli Yumurtacı ve Broilerci İşletmeler için Biyogüvenlikte Risk Algılamayı İyileştirme

Bu proje ile eğitimler yoluyla küçük ölçekli ticari üreticiler arasında, biyogüvenlik konusundaki riskler ve alınması gereken önlemler hakkında farkındalığın yükseltilmesi hedeflenmiştir. Program ayrıca küçük işletmeler arasında biyogüvenlik uygulamalarının arttırılmasını da amaçlamıştır. 

Eğitim materyalleri Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğü tarafından geliştirilmiş, eğitimciler 'Eğitimcilerin Eğitimi' Programına katılmış personel içinden seçilmiştir. Eğitimler 52 ilde düzenlenmiş,  30 ilde düzenlenen eğitimler USAID hibesi tarafından karşılanmış, 22 ilde düzenlenen eğitimler ise İl Müdürlüklerinin kendi imkanlarınla gerçekleştirilmiştir. USAID hibesi tarafından karşılanan eğitimlerin illere göre dağılımı şöyledir:

Eğitimleri kendi imkanlarıyla gerçekleştiren iller şöyledir: 

Temel Eğitim Konuları Şöyledir: 

• Çiftlik Yönetimi ve Çiftlikte  Biyogüvenlik,

• Kuş Gribi Hastalığının Epidemiyolojisi

• Kuş Gribi Hastalığında Erken Uyarının Önemi ve Tazminat Ödemeleri

• Kuş Gribi Hastalığından Korunmak için Dikkat Edilmesi Gereken Kurallar

• Biyogüvenlik ve Biyo emniyet Kuralları

• Nakliye’de Temizlik ve Dezenfeksiyon

• Kanatlıların Önemli Hastalıkları

Pilot 5: Sulak Alanlardan Yararlananlarda Kuş Gribi Bilincinin Oluşturulması

Pilot Proje kapsamında Sulak Alanlardan Yararlanan vatandaşlarımızın Kuş Gribi konusunda bilinç düzeyinin arttırılması hedeflenmiştir. Ülkemizde 2008 yılı içerisinde görülen son mihraklar doğrultusunda eğitilmesi öncelikli kitleler arasında giren  Avcılar hedef kitle olarak belirlenmiş, konu ile ilgili  Çevre ve Orman Bakanlığı ile görüşmeler tamamlanmış, Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından Av Sertifikası Kurslarına müfredat olarak Kuş Gribi Eğitiminin eklenmesine karar verilmiştir.

Sulak Alanlardan Yararlananlar ve Avcılar için eğitim modül ve materyalleri  AB Kuş Gribi Teknik Yardım Ekibi tarafından hazırlanmıştır.

Sulak Alanlarda Yaşayan Köylüler konusunda eğitim verilecek iller belirlenmiş, eğitim modül ve materyalleri hazırlanmış, sorumluluk resmi bir yazı ile İl Tarım Müdürlüklerine devredilmiştir.

İlgili Rapor için tıklayınız